InfoMiejskie Centrum Kultury w Ostrowcu Świętokrzyskim oraz Galeria Fotografii MCK
zapraszają na otwarcie wystawy Wiktora Bednarczuka pt. "Dwie przestrzenie".

Znakomitego komentarza w sztuce doczekała się jedna z najbardziej charakterystycznych i uroczych cech krajobrazu polskiego: kapliczki, krzyże i figury przydrożnych świątków. Ich liczebność, sposób funkcjonowania oraz częstotliwość występowania na drogach i bezdrożach, przy skrzyżowaniach traktów, przy samotnych drzewach, bądź budowlach, a nawet w polach, nasyca krajobraz naszego kraju elementami wszechobecnego SACRUM. Dodajmy, obiektów „magicznych” mamy w Polsce wiele, o wiele więcej, niż w innych krajach europejskich Obiekty kultu religijnego są więc czymś powszednim w rodzimym krajobrazie. Może właśnie dlatego, nie zauważamy owych krzyży, przydrożnych świątków i kapliczek. Nieczuli na ich skromne piękno, mijamy je w pośpiechu, bez oglądania się, ani też bez chwili zadumy. Dla ludności miejscowej zaś, pomniki wiary katolickiej, mają poza magicznym, sens praktyczny. Położone na skrzyżowaniach dróg, odpędzają „złe moce”. Posadowione w miejscach nieszczęśliwych wypadków, wspomagają wieczny odpoczynek osób zmarłych, stojące samotnie w polach, roztaczają opiekę nad urodzajem i zapewniają pomyślny plon. Przed krzyżem, świętą figurą, czy kapliczką, przechodzeń może przystanąć wznieść modlitwę do Boga. W wybrane dni przy obiektach sakralnych gromadzą się wierni (niekiedy z towarzyszącym kapłanem), aby wznosić zbiorowe modlitwy. Podtrzymują stale żywe tradycje religijne, jak na przykład obchody pól, modlitwy majowe itp. Obiekty kultu religijnego „sacrum” nie wyróżniają się niczym szczególnym w krajobrazie drogi: są anonimowymi świadkami i obserwatorami życia toczącego się w ich otoczeniu („profanum”). Wokół trwa nieprzerwana gonitwa ludzi, narasta ruch samochodów, zaprzęgów końskich i rowerów, a także wędrowców i przechodniów.

Wiktor Bednarczuk sięgnął do tematu leżącemu w najbliższym otoczeniu jego miejsca zamieszkania. Obserwował liczne na Powiślu obiekty kultu religijnego, odkrył powszechność ich występowania oraz swoistą stylistykę, zbadał funkcjonowanie „sacrum” we współczesnym świecie. Zafascynowany, zgłębiał tajniki tematu. Od prostych dokumentacji, do skomplikowanych przetworzeń, inscenizacji, a nawet kreacji (nie naruszających walorów pierwowzoru). W swoim projekcie stworzył nowe sposoby patrzenia i interpretowania treści krajoznawczych w utworze fotograficznym. Na początku do głosu doszła warstwa czystego dokumentu. Wiktor Bednarczuk wykorzystał piękną tradycję polskiej twórczości. Zastosował reguły fotografii patriotycznej - fotografii krajoznawczej (z początków XX wieku). Pierwsze serie jego dokumentalnych rejestracji ukazywały krzyże, przydrożne świątki i kapliczki, w prostej, klarownej formie „zwykłej fotografii”. Często obiekt usytuowany był w centrum obrazu fotograficznego (kompozycja symetryczna), pięknie oświetlony, dobrze wkomponowany w otaczający krajobraz. Z czasem zdobyte doświadczenia i wiedza artysty, podpowiedziały mu potrzebę zmian. Naczelne miejsce w twórczości Wiktora Bednarczuka, obok dokumentacji totalnej, zajęła warstwa „prywatnych” obserwacji, osobistych przeżyć i przemyśleń. Coraz częściej i coraz dogłębniej artysta rozbudowywał warstwę „profanum”, często stosował sytuacje i przedmioty o odniesieniach symbolicznych. W szczególności dbał o tło wydarzeń plastycznych oraz o sztafaż (krajobraz, budynki, pojazdy, osoby, zwierzęta). Z czasem autor rozpoczął poszukiwanie odpowiednich sytuacji oraz zastosował elementy inscenizacji, które znacznie wzbogaciły i uatrakcyjniły dotychczas „chłodne” rejestracje dokumentalne. Powstał projekt nieszablonowy, a w niektórych aspektach pionierski. Ważną rolę w tym projekcie wypełniają małe obiekty religijne, przy nich ogniskują się wydarzenia, gromadzą się wierni, trwa ruch pojazdów mechanicznych, pieszych i zwierząt domowych (psy, koty).

Od kilku lat artysta bezustannie doskonali ten unikalny cykl dokumentacyjny. Wiktor Bednarczuk, z uporem i zacięciem fotografuje obiekty kultu religijnego na terenie gmin: Łoniów, Osiek i Sandomierz („Powiśle”). Komentując swoje poszukiwania twórcze, mówi między innymi: „Przez swoje prace pragnę zwrócić uwagę odbiorców na wartość tradycji, często opacznie uważanej za coś wstecznego, wrogiego nowoczesności” („Gość Niedzielny” – 5.04.2009) oraz: „Te kapliczki, krzyże są wymownym świadectwem naszego głębokiego osadzenia w cywilizacji chrześcijańskiej” (Tygodnik Nadwiślański, Sandomierz 12. 03. 2009). Twórca pracuje bez rozgłosu, skromnie i wytrwale. Powstają prace wielowarstwowe i kontrowersyjne. Poruszają nie modną w naszych czasach tradycję i przywiązanie do niej. Poruszają temat „egzotyczny”, leżący w zasięgu ręki i oka, lecz jakże często niedostrzegany, a nawet lekceważony przez współczesnych.
Przy okazji trwającej realizacji głównego kierunku pracy artystycznej, fotografia skrzętnie notuje wygląd zwykłego, polskiego krajobrazu początków XXI wieku. Ta warstwa dzieła Wiktora Bednarczuka może w przyszłości odegrać naczelną rolę w odczytywaniu projektu artystycznego.

Widzom nie uda się przeprowadzić analizy, ani ustalić proporcji tytułowych „sacrum” i „profanum” w wielowarstwowym dziele artysty ze Starych Świniar. Nie jest to głównym zagadnieniem obecnie prezentowanej wystawy. Wiktor Bednarczuk dotknął, wyodrębnił i opisał jeden ważny rozdział, jeden element polskiego krajobrazu. Stworzył dzieło unikalne i wartościowe. Cykl fotografii „sacrum i profanum” powinien zostać utrwalony w formie drukowanej, czego państwu, autorowi oraz sobie życzę.

Paweł Pierściński


Linkhttp://www.fotoklub.szeol.pl/


Warning: Missing argument 1 for OpenTable(), called in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/modules/Kalendarz/index.php on line 1474 and defined in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/themes/Wici/theme.php on line 267

Warning: Missing argument 2 for OpenTable(), called in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/modules/Kalendarz/index.php on line 1474 and defined in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/themes/Wici/theme.php on line 267

Warning: mysql_connect() [function.mysql-connect]: [2002] Network is unreachable (trying to connect via tcp://104.m.tld.pl:3306) in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/includes/ajaxstarrater/_config-rating.php on line 26 Warning: mysql_connect() [function.mysql-connect]: Network is unreachable in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/includes/ajaxstarrater/_config-rating.php on line 26 Error connecting to mysql