InfoII Europejska Olimpiada Zabaw Dawnych i Zapomnianych
27-28 czerwca 2008 r.

Cztery bajkowe, kolorowe, ruchome rzeźby stanęły na dziedzińcu Muzeum Zabawek i Zabawy - wszystkie przyjechały do Kielc z siedziby ruchu Tapori w Szwajcarii. Rzeźby zapowiadają najbliższą atrakcję w Muzeum Zabawek i Zabawy.

Już w dniach 27-28 czerwca 2008 r. na Placu Wolności odbędzie się II Olimpiada Zabaw Dawnych i Zapomnianych. W ciekawych konkurencjach: serso, szczudła, krokiet, rzut kapustą do beczki, kręgle, rzut podkową, wyścigi na konikach zmierzą się dzieci w wieku 8-13 lat, reprezentujące kilka krajów europejskich: niemiecka grupa z Gothy, ukraińska z Winnicy, węgierska z Budapesztu, międzynarodowa reprezentacja ruchu Tapori (Francja, Szwajcaria, Irlandia i Polska) oraz przedstawiciele gospodarzy, czyli grupa kielecka. Poza „sportową" rywalizacją przygotowano liczne warsztaty, zabawy, które pozwolą dzieciom z różnych krajów europejskich poznać się ze sobą i zaprzyjaźnić.

Program:

27 czerwca - piątek
15.00 - uroczyste otwarcie II Europejskiej Olimpiady Zabaw Dawnych i Zapomnianych, powitanie dzieci i młodzieży - reprezentacji krajów uczestniczących w Olimpiadzie - przedstawienie całości programu imprezy uczestnikom, gościom i publiczności

15.30 - 19.00 - olimpijska rywalizacja „sportowa" w zabawach retro, m.in. serso, kręgle, szczudła, krokiet, budowle z klocków, wyścigi na miotłach, konikach, maksiskakanka, dwa ognie - grupy wiekowe: 9-11 lat i 12-13 lat

28 czerwca - sobota
10.00 - 14.00 - olimpijska rywalizacja „sportowa" w zabawach retro, m.in. rzut kapustą do beczki, hula hop, rzut podkową, wyścigi na nartach, murarz, „zrób zabawkę";
17:00 - 18:00 budowa rzeźby na dziedzińcu Muzeum, pokazy modelarskie, itp.
18.00 - uroczyste wręczenie nagród, pokaz teatru ognia, olimpiada VIP-ów.

Wiceprezydent Kielc Andrzej Sygut, Jacek Kowalczyk z Urzędu Marszałkowskiego, Renata Segiecińska z Urzędu Marszałkowskiego, Małgorzata Wilk-Grzywna dyrektor Regionalnej Organizacji Turystycznej, przedstawiciele mediów (TVP Kielce, Radio Kielce, Gazeta Wyborcza, Echo Dnia) i dyrektorzy kieleckich placówek kulturalnych zmierzą się w konkurencjach „sportowych” w sobotę, 28 czerwca po godz. 18 na placu Wolności podczas II Olimpiady Zabaw Dawnych i Zapomnianych.
Dla VIP-ów przygotowano następujące konkurencje: rzut kapustą do beczki, pchanie obręczy, fajerki, wyścigi na konikach i serso. Znani i lubiani kielczanie wystąpią na zakończenie wielkiej międzynarodowej imprezy, podczas której około 150 dzieci z Niemiec, Węgier, Ukrainy, Szwajcarii, Irlandii, Francji i Polski, przez dwa dni będzie zmagać się w nietypowych konkurencjach: grach i zabawach znanych naszym dziadkom, pradziadkom i rodzicom.
Wszyscy którzy w piątek 27 czerwca między godz. 15–19 i w sobotę 28 czerwca między godz. 10-14 pojawią się na placu Wolności będą mogli obejrzeć sportową rywalizację na specjalnie przygotowanym stadionie. Dzieci z Winnicy, Gothy, Budapesztu, Kielc i reprezentanci „kraju Tapori” – ruchu przyjaźni dzieci na całym świecie, będą walczyć o zwycięstwo w licznych grach i zabawach, mi.n serso, rzut kapustą do beczki, wyścigi z jajkiem (surowym!) na łyżce, bieg na konikach, pchanie rowerowych obręczy, hula hop i wiele innych. Przeprowadzony zostanie także turniej gry „Dwa ognie”, dzieci będą skakać na olbrzymiej, 10-metrowej skakance, budować konstrukcje z plastikowych klocków, wykonywać ekologiczną zabawkę z odpadów, grać na trawie w krokieta, kręgle, rzucać podkową i ścigać się na… nartach.
Uroczyste wręczenie trofeów – medali i pucharów II Olimpiady Zabaw Dawnych i Zapomnianych odbędzie się w sobotę 28 czerwca o godz. 18. Uroczystość, poza olimpiadą VIP-ów uświetni: pokaz teatru ognia i minipokazy modelarskie.
Poza sportową rywalizacją dzieci wezmą udział w wielu grach i zabawach, które pozwolą im się lepiej poznać i zaprzyjaźnić. Przez całą Olimpiadę na placu Wolności wolontariusze ruchu Tapori proponować będą liczne „międzynarodowe” gry i zabawy. Na olbrzymiej mapie (kontynenty będą miały po ok. 1,5 m2 wielkości) dzieci będą mogły poznać liczne zagadki, gry i zabawy z całego świata, a kierunek ich „podróży” na kolejny kontynent wyznaczy olbrzymia kostka. Na dziedzińcu Muzeum przez całą Olimpiadę francuski rzeźbiarz Antoine Halbwachs wspólnie z małymi olimpijczykami będzie wykonywał olbrzymią rzeźbę przyjaźni z kamyków, które wszystkie reprezentacje olimpijskie przywiozą ze swoich ojczyzn, domów, ogródków. Na Olimpiadzie pojawi się także Noldi Christen, który spisał historię kamyczków przysłanych do Szwajcarii przez dzieci podczas pierwszej akcji „kamykowej” Tapori (rzeźby z tej akcji można już oglądać na dziedzińcu Muzeum). Wszyscy opiekunowie, pedagodzy i dorośli pracujący z dziećmi mogą się z nim spotkać w sobotę, 28 czerwca o godz. 15:30 w Sali konferencyjnej Muzeum Zabawek i Zabawy.

CIEKAWOSTKI NA TEMAT GIER I ZABAW

Najwcześniejsze znaleziska wskazujące na obecność gier pochodzą z prehistorycznych grobów. To oznacza, że mają ponad milion lat. Chodzi tu o grzechotki, kule i figury. Na pewno wykorzystywano je nie tylko dla rozrywki, często gry miały charakter religijny. Na greckich wazach i mozaikach zachowały się wizerunki bawiących się ludzi. Ulubionymi akcesoriami gier i zabaw tego okresu, znanymi do dziś, były obręcze, piłki, bączki. (3000 r. p.n.e a 700 r. n.e.)
Pieter Bruegel Starszy namalował w roku 1560 obraz „Zabawy dziecięce”, który pokazuje ludzi zajmujących się różnymi zabawami i grami. Przedstawił na nim 78 zabaw dziecięcych, wśród których rozpoznajemy znane do dzisiaj (ciuciubabka, piłka, wyścigi, mocowanie się, chodzenie na szczudłach, toczenie koła i wiele innych).

PIŁKA

Piłka pojawiła się bardzo wcześnie. Bawiono się nią już w starożytnych Indiach, Mezopotamii, w Egipcie. Piłki zszywane z pasków skóry napychano włosiem, piórami lub płótnem. Czasami używano nadmuchiwanych pęcherzy. Gra w piłkę była najpopularniejszą grą ruchową starożytnej Grecji i Rzymu.
Dwa ognie - gra znana w wielu krajach, należy do najstarszych szkolnych gier piłkarskich.
SERSO

Gra wywodzi się ze starożytnego Rzymu, popularna w XIX i XX wieku, również w Polsce. Nazwa pochodzi od .fr. słowa cerceau „obręcz”. Oprócz serso dzieci w starożytnym Rzymie bawiły się obręczami, chodziły na szczudłach, huśtały na huśtawkach.
Literacki opis gry w serso przekazał HenryK Sienkiewicz w „Rodzinie Połanieckich”.

TOCZENIE OBRĘCZY
Ta prosta z pozoru zabawa znana już była w starożytności (Grecja, Rzym). Hipokrates (460-370 p.n.e) zalecał tę grę w jednej ze swoich rozpraw medycznych, a Horacy (rzymski poeta, 65 p.n.e.-8 p.n.e.) pisał o chłopcach, którzy biegali z kółkiem popędzając je patykiem – takie same reguły towarzyszą zabawie z fajerką czy toczeniu obręczy.
Chłopców toczących koło widzimy także na obrazie „Zabawy dziecięce” z 1560 r. Pietra Bruegla czy na sztychach z XVIII i XIX w. Na początku XX w. w niektórych miastach europejskich podejmowano próby zorganizowania młodzieżowych klubów toczenia koła. Największy taki klub powstał w Paryżu w l.20 XX w. Niestety zabawa ta nie wytrzymała konkurencji innych sportów.
Zabawa polega na wprawianiu w ruch koła lub obręczy. W najstarszych zabawach ludowych używano obręczy wykonanych z miękkich prętów lub wikliny. Później (XIX, XX w.), zaczęto wykorzystywać okrągłe przedmioty o różnym przeznaczeniu jak: kuchenne fajerki, felgi rowerowe bez szprych (inaczej rafka), obręcze beczek. Toczenie może się odbywać przez popychanie obręczy spodnią częścią dłoni lub patykiem o dł. ok. 30 cm, także pchanie dolnej części koła lub obręczy grubym drutem wygiętym na końcu w hak.
W wieli regionach Polski toczenie obręczy było popularną zabawą w okresie międzywojennym i tuż powojennym. Często używano fajerki i pogrzebacza lub felgi od roweru i patyka. W Wielkopolsce zabawa znana była jako kulanie felgi.

RZUTY KAPUSTĄ DO BECZKI
Zabawa o rodowodzie plebejskim, często bawiono się tak na festynach ludowych. Organizowano zawody na celność rzutów do beczki podkowami, kamieniami. Na obrazie Petera Bruegela Starszego „Zabawy dziecięce” przedstawiono taką plebejską zabawę (rzuty kamieniem do beczki).
W Polsce nadal bardzo popularna forma zabawy festynowej, często związana ze świętami plonów, np. Święto kapusty czy Święto ogórka. Jedną z atrakcji festynów są zawody w rzucaniu kapustą czy ogórkiem do beczki.
Szczególnie wygląda jednak święto pomidorów La Tomatina, które odbywa się w Buńol, w prowincji Walencja. Ulice miasta są areną największej na świecie bitwy na pomidory, których zużywane są dziesiątki ton. Na koniec lokalna straż pożarna potężnymi strumieniami wody z pomp strażackich zmywa całe miasto i wszystkich uczestników bitwy.





KRĘGLE
Gry, w których rzucano lub toczono kule po ziemi należą do najstarszych i najbardziej popularnych. W kręgle grano już w starożytnym Egipcie. Pierwsze dowody na istnienie tej gry znaleziono w egipskich grobowcach sprzed 3200 lat p.n.e. Kręgle i kule były wykonane z kamienia. We wczesnym średniowieczu na terenie Niemiec grano w proste kręgle kamienne z 3, 7 lub 9 figurami. W wierzeniach religijnych Germanów gra ta miała funkcje magiczne, a później w epoce chrześcijaństwa stanowiła część festynów ludowych. Kręgle znane były w całej Europie, bardzo popularne w średniowieczu. W Niemczech powstawały też pierwsze kręgielnie. Grę w kręgle uprawiał Marcin Luter.
Kręglarstwo obejmuje wielką rodzinę gier sportowych, ale wspólną cechą tych gier jest przewracania lub zmiana lokalizacji figur różnego kształtu i rozmiarów za pomocą kuli lub innego toczącego się przedmiotu. W kręgle można grać na torze, na trawie, na lodzie (curling).
• w jednym z egipskich grobowców sprzed 5200 lat p.n.e. znaleziono zestaw przyborów, które przypominały kręgle. Historycy przypuszczają także, że sport ten uprawiali starożytni Rzymianie, Fenicjanie oraz Kartagińczycy
• w starożytnym Egipcie odgłos grzmotów podczas burzy przypisywano grze w kręgle – bawili się tak bogowie
• kiedy w XIV wieku młodzi Anglicy porzucali łucznictwo dla gry w kręgle, król Edward III zakazał w nie grać
• gdy w 1588 roku Anglicy dostrzegli hiszpańską flotę admirał Francis Drake grał właśnie w Plymouth w kręgle
• początkowo w Ameryce gra ta nazywała się "9 słupków". Podobno w obecnej formie powstała dopiero w 1840 roku, kiedy to prawo stanu Connecticut zabroniło tej gry z powodu coraz bardziej hazardowy charakter tej gry. Ale uporano się z tym dodając jeszcze jeden kręgiel. W ten sposób powstały kręgle takie jakie obecnie znamy. Znaczne usprawnienie kręgli spowodowało wynalezienie automatu do podnoszenia kręgli po ich strąceniu. Aktualnie w kręgle gra coraz więcej osób.


WYŚCIGI KONIKÓW
Zabawa nawiązuje do ulubionej dawnej zabawy chłopców nazywanej ujeżdżaniem konika. Takie „koniki” (drewniany kijek z rzeźbioną głową konia) znane były już od starożytności, jeszcze całkiem niedawno chłopcy bawili się w ten sposób.

KROKIET
Rekreacyjna gra popularna w XIX w., znalazła się w programie Igrzysk Olimpijskich 1900 roku (opisana m.in. przez Lewisa Carrolla w Przygodach Alicji w Krainie Czarów). W epoce wiktoriańskiej krokiet, tak jak golf, należał do eleganckich rozrywek. Po latach zapomnienia obserwujemy renesans tej gry. Gra prowadzona na boisku, przez 2–8 graczy; polega na przeprowadzeniu, w jak najkrótszym czasie, uderzeniami drewnianego młotka kul krokietowych przez kolejne bramki z jednej linii końcowej boiska na drugą i z powrotem.

RZUT PODKOWĄ

Gra była znana już w rzymskich legionach, krótko po wynalezieniu podkowy (ok. 150-100 p.n.e.). została przeniesiona przez Rzymian do Brytanii, gdzie stała się popularna w zakładanych przez Rzymian miastach. W XIX w. zaczęła zanikać w Wielkiej Brytanii, ale przeniesiona do USA zyskała tam ogromną popularność. W 1892 roku powstały pierwsze kluby amerykańskie specjalizujące się
w rozgrywkach. Obecnie obok mistrzostw kraju rozgrywane są zawody ligowe.
Również w Polsce w l.90 XX w. powstają kluby organizujące rozgrywki np. klub Horse Shoe z Elbląga.

SKAKANKA

W Europie weszła w użycie dopiero w XVI lub na pocz. XVII w. n. e.


HULA –HOOP

Zabawa ta, choć znana już od bardzo dawna, została ponownie wylansowana, najpierw w USA, potem w Europie, w drugiej połowie lat 50. XX wieku, kiedy około roku 1957 pojawiły się w sprzedaży hula-hoop wykonane w różnych kolorach z plastikowych rurek.
• notowane są nieoficjalne rekordy związane z hula-hoop, m.in. kręcenie obręczą na czas (pierwszy zanotowany rekord wynosił niespełna 11 godzin i ustanowiony został w 1976 przez ośmioletnią dziewczynkę; ostatni zweryfikowany pochodzi z 1984 roku i wynosi 72 godziny; niezweryfikowany - z 1987 - wynosi 90 godzin). Rekord największej ilości jednocześnie obracanych obręczy hula-hoop wynosi (od 2007 roku) 105, obręcz o największej średnicy wynoszącej niespełna 16 metrów udało się wprawić w ruch w 2007, a w najszybsze obroty udało się wprawić hula-hoop w roku 2006

Patronat:
Prezydent Kielc Wojciech Lubawski
Wojewoda Świętokrzyski Bożentyna Pałka Koruba
Marszałek Województwa Świętokrzyskiego Adam Jarubas
Wsparcie:ROT Świętokrzyskie
Patronat prasowy: Echo Dnia, TVP Kielce, Wici.Info, Radio Kielce, Gazeta Wyborcza


W opracowaniu wykorzystano:
W. Kopaliński, Opowieści o rzeczach powszednich, Warszawa 1994
H. Baum, Odkrywamy na nowo zabawy z czasów naszych babć, Kielce 2002
W. Lipoński, Encyklopedia sportów świata, Poznań 2001
D. Żołądź- Strzelczyk, Dziecko w dawnej Polsce, Poznań 2006
oraz internetowa Encyklopedia Wikipedia

Warning: Missing argument 1 for OpenTable(), called in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/modules/Kalendarz/index.php on line 1474 and defined in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/themes/Wici/theme.php on line 267

Warning: Missing argument 2 for OpenTable(), called in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/modules/Kalendarz/index.php on line 1474 and defined in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/themes/Wici/theme.php on line 267

Warning: mysql_connect() [function.mysql-connect]: [2002] Network is unreachable (trying to connect via tcp://104.m.tld.pl:3306) in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/includes/ajaxstarrater/_config-rating.php on line 26 Warning: mysql_connect() [function.mysql-connect]: Network is unreachable in /home/klient.dhosting.pl/rafanoo/wici.info/public_html/includes/ajaxstarrater/_config-rating.php on line 26 Error connecting to mysql